Johan ’t Hart,
De eerste versie van dit artikel is geschreven in 2016.  Hier treft u de laatste versie met daarin verwerkt recente ontwikkelingen (2020)

De Amerikaanse econoom Robert Gordon schreef het boek The Rise and Fall of American Growth. Hierin geeft hij aan dat wij nu in een periode van stagnatie zitten. Tussen 1870 en 1970 plukten mensen de vruchten van de uitvinding en toepassing van elektriciteit, hygiëne in de gezondheidszorg, de telefoon, nieuwe landbouwtechnieken, vervoersmiddelen. in de NRC van 19 mrt 2016 staat een artikel over Gordon waarin hij aangeeft dat: ‘Alle grote uitvindingen zijn inmiddels wel gedaan’. Volgens hem is er na 1970 een gebrek aan grote uitvindingen.

Persoonlijk denk ik dat in deze tijd van corona naast technologische uitvindingen om het virus te bestrijden ook een uitvinding nodig is op het gebied van de menselijkheid. De hele maatschappij heeft volgens mij behoefte aan een uitvinding waarmee we goed met elkaar om kunnen gaan. Met deze uitvinding zou de 21e eeuw in een stroomversnelling kunnen raken. Het artikel over Robert Gordon heeft mij op het idee gebracht voor de titel van dit artikel.

Met mijn werk voor de Stichting Rapucation wil ik een bijdrage aan de menselijkheid leveren. Die bijdrage is nooit af maar is een “work in progress”, steeds integreer ik nieuwe ideeën.

Hieronder bespreek ik eerst de urgentie van de uitvinding van de menselijkheid. Vervolgens beschrijf ik de locatie waar de bijdrage van Rapucation postvatte. Dan de doelgroep waar Rapucation de uitvinding mee wil delen. Dan bespreek ik de details en valkuilen. Dan een opsomming van degenen aan een bijdrage leverden aan het initiatief van Rapucation. Daarna een beschrijving van de resultaten die met de uitvinding zijn bereikt en tenslotte een oproep om de krachten te bundelen.

1. Urgentie

In 2007 las ik een boek van Paul Cliteur: Moreel Esperanto Cliteur (2007). Het laatste deel van het boek verontrustte mij. Vooral het gedeelte van het boek waarin invloedrijke leiders afkomstig van verschillende geloofsrichtingen de strijd aankondigen in naam van hun geloof deed mij de haren recht overeind staan. Ik zag in mijn fantasie de tanks door mijn straat rijden. Ik besloot toen om al mijn energie en mogelijkheden in te zetten om tegenwicht te bieden tegen de chaos die leek te komen. Na dertien jaar werken aan Rapucation kan ik zeggen dat al mijn inspanningen gericht zijn op de uitvinding van de menselijkheid.

2. Locatie en ontstaan

De school waarin ik muziekles gaf van 1980 tot 2017, het Pieter Nieuwland College is een school met leerlingen van verschillende afkomst. Per jaar gaf ik les aan gemiddeld vijfhonderd leerlingen zonder dat er iemand over mijn schouder meekeek en mij vertelde wat ik moest doen. Ik mijn idealen in mijn lessen op verschillende manieren uitproberen. Via de Stichting Rapucation deel ik mij kennis en breng die zo breed mogelijk onder de aandacht.

Mijn ideeën op het gebied van de uitvinding van de menselijkheid zijn op het Pieter Nieuwland College ontstaan hen hebben zowel betrekking op didactisch gebied als op muzikaal gebied.  Voor beide gebieden is inmiddels een eigen website te bezoeken. Voor de didactiek Vriendelijk orde houden en voor muziek de Kizzo Band. Bij initiatieven vallen onder de Stichting Rapucation die ook nog een eigen website heeft: www.rapucation.eu

3. Doelgroep

De doelgroep waar Rapucation de uitvinding van de menselijkheid als eerste heeft inzet is het onderwijs. Ik hoop dat door initiatieven van Rapucation leerlingen kunnen genieten van een inspirerende en plezierige schooltijd en dat zij vervolgens in de maatschappij hun verantwoordelijkheid nemen en goed voor elkaar en de aarde zorgen. De urgentie van deze wens neemt in mijn ogen jaarlijks toe.

Na vele projecten op scholen richt Rapucation zich nu op het beschikbaar stellen van een cursus voor leerkrachten docenten met daarbij voor iedereen vrij toegankelijk cursusmateriaal. Door het volgen van de cursus Vriendelijk orde houden maken niet alleen docenten  kennis met deze menselijke benadering maar ook hun leerlingen, hun schoolleiding en de ouders van hun leerlingen. Hoe meer deelname, hoe meer ik verwacht dat deelnemers de bijbehorende vrijheid willen behouden en alert zullen reageren bij het aantasten van vrijheden. Over het aantasten van vrijheden schreef ik eerder een stuk met als titel Humanisme.

Via de contacten met het conservatorium van Groningen heb ik in 2020 workshops uitgevoerd met studenten van de Opleiding Docent Muziek. Het thema bij die workshops is hoe maak je iedereen verantwoordelijk tijdens een muzikale improvisatie.

Als de noodzaak van de uitvinding van de menselijkheid door anderen herkent wordt en op de agenda komt van politieke partijen, dan behoort naast het onderwijs de hele maatschappij tot de doelgroep.

4. Details en valkuilen

Praktische toepassingen van de uitvinding van de menselijkheid komen terug in de verschillende onderwerpen van de cursus Vriendelijk orde houden. Bekijk de onderstaande gratis toegankelijke informatie op deze site die hoort bij de cursus. De linken hieronder verwijzen naar onderwerpen van de cursus Vriendelijk orde houden:

Hoe breng je menselijkheid naar de onderwijspraktijk?

Bij de cursus Vriendelijk orde houden krijgen docenten deze adviezen:

  • Zorg voor een Kader waar iedereen zich aan wil houden. Bijvoorbeeld:  vriendelijk en duidelijk. Dit bevordert samenwerking en ontstaat een netwerk.
  • Bied ruimte voor Kennismaken onder ander via persoonlijke verhalen (dit kan geschreven zijn, getekend of ieder andere gewenste vorm), waardoor een band ontstaat en je elkaar beter begrijpt. Vervolgens maak je vakinhoudelijk kennis met elkaar via wisselende groepssamenstellingen en rolwisseling. Zo ontstaat een hechte groep.
  • Bewaak het kader. Gedrag dat niet voldoet aan het kader stuurt je bij met het Interventiepalet, waarbij lichaamstaal en non-verbale signalen de eerste stap zijn om gedrag aan te sturen. Hierdoor kun je gedrag bijsturen op een vriendelijke manier, verbetert de sfeer in de klas en ontstaat een les zonder ruis.
  • Geef leerlingen de ruimte om zelf  doelen te formuleren en deze op eigen wijze te realiseren (Leerlinggerichte aanpak). Geef leerlingen de ruimte hun expertise met elkaar (Geef leerlingen invloed).

Dit alles begint met het weglaten van boosheid. Zelfs spelen of je boos bent, is af te raden. Mijn eigen ervaringen hiermee beschreef ik eerder in een nieuwsbericht: Wat is beter? Vriendelijk of streng?

De valkuil bij een strenge manier van lesgeven is dat niemand kan controleren of jouw strengheid niet te streng is. Jij bent zelf de enige die daarover beslist. Als je kiest voor streng lesgeven, ben jij de enige die jouw strengheid reguleert. Als je per ongeluk te streng bent, ervaren jouw leerlingen jou dan nog als rechtvaardig? Voor je het weet krijgen ze een hekel aan je of je maakt ze angstig. Daarmee beschadig je de onderlinge relatie.

Lees meer over een ongewild effect van boosheid bij het onderwerp Energieregulatie bij het punt streng en rechtvaardig.

5. Schatplichtig

Het meeste heb ik geleerd van mijn leerlingen. Zij hebben mij in vertrouwen verteld hoe zij aankijken tegen het onderwijs.

Ook collega’s en cursisten hebben bijgedragen aan Vriendelijk orde houden. Als zij een nieuw element toevoegden dat ook voor andere docenten relevant is, staat hun naam en hun bijdrage onderaan het betreffende onderwerp met cursusmateriaal bij ‘credits’. Citaten uit deze  boeken en publicaties  zijn toegevoegd aan cursusinhoud. Verder bedank ik de onderwijsexperts voor hun adviezen.

6. Resultaten

Een uitvinding is pas een uitvinding als deze herhaalbaar is onder alle omstandigheden. Naast de eerder genoemde projecten op scholen heeft Rapucation een aantal jaren gewerkt aan een methode voor het basisonderwijs met de website wijmakensamenmuziek.nl.  Deze website is nu niet meer bereikbaar. Een deel van de inhoud ervan is terug te vinden op de site van de Kizzo Band. Op dit moment is de cursus Vriendelijk orde houden voor leerkrachten en docenten de meest succesvolle weg voor Rapucation om de uitvinding van de menselijkheid te verspreiden.

Geïnspireerd door de cursus Vriendelijk orde houden ontwikkelen cursisten een eigen systeem om boosheid te vervangen door vriendelijkheid en duidelijkheid. Bekijk nieuwsberichten waarin docenten en leerkrachten vertellen over de winst die ze behaalden met Vriendelijk orde houden:

Marieke Noz

M. De Roij,

Marianne Hoogenboom

Arjella

Siep

Jacobien

Karen

Sarah

Stephanie

Krachten bundelen?

Bent u  VO docent of leerkracht op het PO en wilt u onze cursus vriendelijk orde houden online volgen?
Bent u een schoolleider en is er in uw school één klas met grote problemen?
Bent u nieuwsgierig geworden en wilt u uw krachten, juist nu in deze tijd van aanslagen, met ons bundelen?

Bekijk dan deze website en die van Rapucation:  www.rapucation.eu en neem contact met ons op via:  info@rapucation.eu

Tenslotte
Mijn voorstel is om Moreel Esperanto vooraan de uitvinding van de menselijkheid te noemen. Deze titel is dan mede te danken aan Robert Gordon. Met deze uitvinding hoop ik dat docenten en leerkrachten hun boosheid achter zich kunnen laten en dat de leerlingen, schoolleiding en ouders deze vriendelijke houding van docenten en leerkrachten overnemen.

Meer blog’s van Johan ’t Hart zijn te vinden op
www.rapucation.eu/blog-de-lerende-docent/

De afbeelding bij dit artikel is van Els ter Horst